jump to navigation

Σταυρός ή λίστα; 17/02/2014

Posted by Dimitris Patsikas in Αρθρογραφία.
Tags: , , , , , , , , , , , ,
1 comment so far

Μόλις την περασμένη εβδομάδα και σε απόσταση σχεδόν τριών μηνών από τη διεξαγωγή των ευρωεκλογών, η δικομματική κυβέρνηση αποφάσισε να προβεί στην αλλαγή του τρόπου εκλογής των ευρωβουλευτών. Πράγματι, βάσει της υφιστάμενης νομοθεσίας, που ίσχυσε από το 1981 -όταν πραγματοποιήθηκε η πρώτη αντίστοιχη εκλογική διαδικασία- και έπειτα, εφαρμόστηκε η λεγόμενη λίστα: κατά το εν λόγω σύστημα, η εκλογή γίνεται σε μια ενιαία περιφέρεια και σύμφωνα με προκαθορισμένη σειρά εκλογής των υποψηφίων. Τώρα, προτείνεται αφενός η εκλογή με σταυρό και αφετέρου η σημαντική αύξηση του αριθμού των υποψηφίων ευρωβουλευτών. 

Επ’ αφορμής της επικείμενης νομοθετικής μεταβολής, αξίζει να σημειωθούν ορισμένα βασικά χαρακτηριστικά των δύο εκ διαμέτρου αντίθετων συστημάτων. Καταρχήν, η λίστα ενέχει αριστοκρατικά στοιχεία, ενώ η σταυροδοσία είναι πιο δημοκρατική. Στην πρώτη περίπτωση, πρόκειται ουσιαστικά για προεπιλογή των υποψηφίων από το εκάστοτε κόμμα και δη από τον αρχηγό του, με αποτέλεσμα να είναι εκ των προτέρων γνωστό ποιοι έχουν σοβαρές πιθανότητες εκλογής (:μόνο όσοι βρίσκονται στις εκλόγιμες θέσεις). Απεναντίας, στη δεύτερη περίπτωση απαιτείται η εκλογική κινητοποίηση όλων των υποψηφίων, με αποτέλεσμα να καθίσταται εγγύτερη η σχέση εκλογέων-ευρωβουλευτών και να ενισχύεται η αντιπροσωπευτικότητα του ευρωκοινοβουλίου.

Περαιτέρω, η λίστα έδινε, από τη μία, την ευκαιρία σε εξέχοντα μη κομματικά πρόσωπα -π.χ. Ξαρχάκος, Μούσχουρη- να εκπροσωπήσουν την Ελλάδα στην Ευρώπη διατηρώντας το κύρος τους και χωρίς να εμπλακούν σε μικροπολιτικές προεκλογικές διαμάχες. Από την άλλη, όμως, το συγκεκριμένο σύστημα χρησιμοποιήθηκε από τους αρχηγούς κυρίως των μεγάλων κομμάτων, ώστε να στείλουν τους δικούς τους ανθρώπους στις Βρυξέλλες αδιαφορώντας για την (αν)επάρκειά τους να υπηρετούν τα εθνικά συμφέροντα. Βεβαίως, με τη σταυροδοσία μειώνεται η τελευταία απεχθής τακτική, αλλά ψαλιδίζονται παράλληλα και οι πιθανότητες συμμετοχής ατόμων με ευρεία υπερκομματική αποδοχή.

Εξάλλου, εφόσον διατηρηθεί η ενιαία εκλογική περιφέρεια και με το νέο σύστημα, ήτοι ολόκληρη η επικράτεια, τότε προκύπτουν αναντίρρητα κάποιες παρεπόμενες συνέπειες. Πρώτον, ευνοούνται καθοριστικά οι υποψήφιοι που προέρχονται από την πρωτεύουσα, καθότι έχουν αμεσότερη πρόσβαση στην τεράστια «δεξαμενή» ψήφων του Λεκανοπεδίου (Α’ και Β’ Αθηνών, Α’ και Β’ Πειραιώς, υπόλοιπο Αττικής) και άρα μπορούν να αδιαφορήσουν για την περιφέρεια, ακόμη και για τη Θεσσαλονίκη. Δεύτερον, εκκινούν από καλύτερη θέση στη μάχη του σταυρού οι πιο αναγνωρίσιμοι, αυτοί που προβάλλονται συχνά από τα ΜΜΕ, και οι πλουσιότεροι, εκείνοι που μπορούν να διαθέσουν τα περισσότερα χρήματα για την πανελλαδική εκλογική τους καμπάνια. Κατόπιν τούτων, συνάγεται αβίαστα το συμπέρασμα ότι η υπερεκπροσώπηση της Αθήνας σε συνδυασμό με την υποεκπροσώπηση της επαρχίας πρέπει να θεωρείται δεδομένη [γεγονός, πάντως, που επιβεβαιωνόταν και με τη λίστα].

Τελικά, ανάλογα με τη σκοπιά που έχει ο καθένας μπορεί να διακρίνει διάφορα θετικά ή αρνητικά στα δύο εκλογικά συστήματα και να επιχειρηματολογήσει αντίστοιχα. Ωστόσο, πρωταρχική σημασία και στις ευρωεκλογές δεν είναι ο τρόπος εκλογής, αλλά το αν οι ευρωβουλευτές πληρούν τις αντικειμενικές και υποκειμενικές προϋποθέσεις να προβάλλουν και να υπερασπιστούν τις ελληνικές θέσεις ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου: με άλλα λόγια, αν διαθέτουν τόσο το αναγκαίο γνωσιολογικό υπόβαθρο, όσο και την απαραίτητη διάθεση και πυγμή να το πράξουν. Αυτό είναι το ζητούμενο. 

Advertisements

Η εβδομάδα της μαρμότας 16/09/2013

Posted by Dimitris Patsikas in Αρθρογραφία.
Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,
add a comment

Κάθε χρόνο, στις αρχές Σεπτεμβρίου, οι Έλληνες είναι καταδικασμένοι να ζουν την «εβδομάδα της μαρμότας»(*). Ξεκάθαρο είναι πως η αναφορά έχει να κάνει με τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, η οποία επαναλαμβάνεται σε ετήσια βάση με ελάχιστες παραλλαγές: είναι ένα κανονικό έθιμο που συνοδεύεται από άπειρα κλισέ. Έτσι και φέτος, δεν θα μπορούσαν να είναι πολύ διαφορετικά τα πράγματα.

Η συμπρωτεύουσα έκλεψε για λίγο τα φώτα της δημοσιότητας από την Αθήνα, από τη στιγμή που οι περισσότεροι πολιτικοί ταγοί της χώρας ανηφόρισαν για να δείξουν το απτό και ανιδιοτελές ενδιαφέρον τους για τα προβλήματα της περιοχής. Οι μεν υποσχέθηκαν λύσεις («όλοι πίσω στις δουλειές σας»), οι δε συνέστησαν υπομονή («τα χειρότερα πέρασαν») και ο καθένας από τη δική του σκοπιά εμφανίστηκε κερδισμένος. Σίγουρο είναι, εξάλλου, ότι έδωσαν μια ώθηση στην κατανάλωση των μαγαζιών, των εστιατορίων και των ξενοδοχείων της Θεσσαλονίκης – όχι βεβαίως στα επίπεδα των ανέφελων και ξέγνοιαστων εποχών με τα δανεικά λεφτά.

Ωστόσο, για τους απλούς κατοίκους, η ΔΕΘ ήταν ανέκαθεν και είναι συνυφασμένη με μια εβδομάδα ταλαιπωρίας: κλειστοί οι βασικοί οδικοί άξονες συνηθέστατα χωρίς λόγο, μποτιλιαρίσματα και κίνηση στους ανοιχτούς δρόμους, φασαρίες και διαδηλώσεις, πλήρης αστυνομοκρατία. Ιδίως τα δύο σαββατοκύριακα, όταν πραγματοποιήθηκε η έλευση του πρωθυπουργού (το πρώτο) και του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης (το δεύτερο), το κέντρο της πόλης μετατράπηκε σε φρούριο αποκλεισμένο από μοτοσικλέτες, περιπολικά, κλούβες και ελικόπτερα υπό το φόβο των επεισοδίων.

Εκτός από τους λογής-λογής πολιτικάντηδες, την άγουσα για την Έκθεση πήραν και γνωστά ονόματα της εγχώριας καλλιτεχνικής σκηνής προσφέροντας ορισμένους εναλλακτικούς τρόπους διασκέδασης στους επισκέπτες. Για παράδειγμα, ο καθένας μπορούσε να συμμετάσχει σε κάποια από τις πολλές ξεχωριστές πορείες που διοργανώθηκαν και πάλι (ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ, ΠΑΜΕ κ.ο.κ.) ή να χειροκροτήσει την εμφάνιση του Αντώνη Σαμαρά και το ίδιο βράδυ να θαυμάσει τα κάλλη της Έλενας Παπαρίζου. Τις επόμενες καθημερινές ημέρες, το πρόγραμμα διαμορφώθηκε αρχικά με Πάνο Καμμένο και στη συνέχεια με Κωνσταντίνο Αργυρό, ενώ την παρουσία του Φώτη Κουβέλη επισκίασε ο Νίκος Μακρόπουλος. Από την άλλη, ο Δημήτρης Κουτσούμπας έχασε το στοίχημα της νεολαίας, αφού συνέπεσε με Onirama και Stavento. Τέλος, οι εκδηλώσεις ολοκληρώθηκαν την Κυριακή με επικό τρόπο, καθώς τη συνέντευξη τύπου του Αλέξη Τσίπρα ακολούθησε η συναυλία του Μιχάλη Χατζηγιάννη.

Πάντως, πέρα από κάθε διάθεση αστεϊσμού, ειλικρινά αναρωτιέται κανείς πότε θα τελειώσει αυτή η «εβδομάδα της μαρμότας»; Πότε θα περιοριστεί η ΔΕΘ στον αμιγώς εμπορικό σκοπό της και θα απαγκιστρωθεί τελείως από τον στραγγαλισμό των πολιτικών και των φτηνών θεαμάτων; Δεν έχει πολύ άδικο ο Κώστας Γιαννακίδης (7.9.2013) που γράφει σκωπτικά στο protagon.gr: «Αν με ρωτήσεις γιατί χρεοκόπησε η χώρα, αυτή τη στιγμή θα σου πω ότι φταίει η Έκθεση».

(*) Ο όρος εδώ χρησιμοποιείται καταχρηστικά, καθότι εμπνευσμένος από τη «μέρα της μαρμότας» της ομώνυμης κινηματογραφικής ταινίας, στην οποία ο πρωταγωνιστής παγιδεύεται στο χρόνο και είναι αναγκασμένος να ζει ξανά και ξανά την ίδια μέρα. Στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα αμερικάνικο έθιμο -παρόμοιο με τα δικά μας μερομήνια-, σύμφωνα με το οποίο στις 2 Φεβρουαρίου μαζεύεται πλήθος κόσμου στην Πενσυλβανία για να προβλέψει τον καιρό των προσεχών εβδομάδων (πότε θα έρθει η άνοιξη) και βασίζεται στη συμπεριφορά του συμπαθούς ζώου που αποκαλείται μαρμότα.

Αρέσει σε %d bloggers: